Waterleiding Maatschappij Limburg (WML) verzorgt het drinkwater in de hele provincie Limburg. Eén van hun taken is het inspecteren en onderhouden van brandkranen. Alle 54.000 brandkranen moeten minimaal één keer in de drie jaar geïnspecteerd worden. Dit zijn zo'n 18.000 inspecties per jaar. Tot voor kort gingen monteurs op pad met lijstjes brandkranen, gesorteerd op inspectiedatum. Dat was weinig efficiënt. Daarom ontwikkelde WML op basis van ArcGIS een eigen interactieve en mobiele applicatie die gebruik maakt van de standaardapplicaties van Esri.

Fons Daemen is hoofd van de afdeling Geo Data Beheer van WML. Hij legt uit: "Het is de taak van onze afdeling om al onze bedrijfsmiddelen op de juiste manier in kaart te houden. Waterleidingen, brandkranen, afsluiters en meters bij mensen thuis. Wij stoppen veel onder de grond en dan is het wel nodig dat je dat ook weer terug kunt vinden. Vroeger bestond ons werk uit traditionele data entry. Wijzigingen werden genoteerd op een kladje en die werden vervolgens overgenomen in de tekenkamer. Sinds 2000 zijn we al bezig met automatiseren en digitaliseren. Toen zijn we ook al gestart met Esri-producten. Na een aantal jaren elders te hebben gewerkt, ben ik in 2015 weer terug gekomen op het WML-nest. De laatste jaren maken we steeds meer gebruik van geodata. Wij zoeken naar slimme toepassingen van geodata om de bedrijfsvoering te ondersteunen. De brandkranenapp is daar een mooi voorbeeld van."

"Als monteurs ergens zijn, dan zien ze nu alle brandkranen in de omgeving van die plek, niet alleen exact waar die staan, maar ook of die nog gecontroleerd moeten worden."

Fons Daemen

Geo Data Beheer, WML

Van hot naar her

"Eigenlijk hebben wij, als WML, zelf maar heel weinig brandkranen nodig, bijvoorbeeld voor het doorspoelen van leidingen. Verreweg de meeste brandkranen plaatsen wij voor gemeentes, voor gebruik door de brandweer. Heel lang werkten de monteurs aan de hand van lijstjes, en de inspecties werden gedaan op volgorde van de datum dat die brandkraan gecontroleerd moest worden. Op die manier werden ze van hot naar her gestuurd. Het kwam geregeld voor dat een monteur vandaag ergens aan het werk was en over twee weken weer terug naar diezelfde plek moest voor de controle van één brandkraan die niet op het vorige lijstje stond. Dat hebben we omgedraaid. Nu gaan we uit van locaties."

In een halve dag ontwikkeld

Het ontwikkelen van de app bleek niet veel werk. Daemen: "We gebruikten de basis veldapp van Esri al met wat kleine toepassingen. Dit werd de eerste serieuze toepassing die we op de app wilden inrichten. Om te starten zijn we drie-vier uur lang geholpen door de mensen van Esri, maar toen stond de app al voor 95%. Vervolgens zijn we hem zelf verder gaan inrichten. Af en toe keek iemand van Esri over de schouder mee om tips en tricks mee te geven. Het inrichten van de app ging niet alleen heel snel, maar zo konden we hem ook helemaal naar onze eigen wensen inrichten. En laten aansluiten op onze werkprocessen." De monteurs lezen en gebruiken de applicatie nu op hun smartphone, terwijl ze vroeger in de auto moesten zitten om de ingebouwde laptop te raadplegen. Maar de belangrijkste verbetering was het denken vanuit locatie. Daemen: "Als monteurs ergens zijn, dan zien ze nu alle brandkranen in de omgeving van die plek, niet alleen exact waar die staan, maar ook of die nog gecontroleerd moeten worden. Dat geeft het systeem met kleurtjes aan. Nu kunnen ze dus ook de brandkranen even checken die misschien pas over twee weken of zelfs volgend jaar op een lijstje komen, maar toevallig wel om de hoek staan."

Enorme verbetering van efficiency

Door de overzichtelijke informatie in de app is de werkwijze van de monteurs gewijzigd. Daemen: "Het logistieke principe hierachter noemen wij 'next best action'. We gaan uit van de vraag 'Als je hier nu toch bent, wat kun je van hieruit dan nog meer doen?' Heel vaak zie je een aantal brandkranen om je heen die je veel efficiënter meteen even kunt controleren. “Per 1 januari zijn we begonnen met dit systeem en we zien dat de productiviteit enorm gestegen is. Waarschijnlijk zijn we dit jaar al vóór de zomer klaar met alle controles van dit jaar. Deels komt dat ook door de coronacrisis. We hebben minder ander werk, zoals bijvoorbeeld het verwisselen van watermeters bij bedrijven, maar voor een groot deel is dat zeker het effect van het nieuwe systeem. Op de applicatie kunnen de monteurs nu ook meteen hun bevindingen noteren. Dat scheelt administratief ook veel werk.”

Wennen

Toch duurde het even voordat alle collega's gewend waren aan de nieuwe werkwijze. Daemen: "Nieuwe inzichten komen te paard, maar oude werkwijzen gaan te voet. Voor verandering is niet iedereen meteen enthousiast. Maar dat duurde gelukkig niet lang. Ze hebben zelf ervaren hoeveel gemak de app biedt. Mijn collega's zijn nu heel trots op de app. De monteur krijgt met deze werkwijze ook veel meer eigen verantwoordelijkheid. Er wordt niet meer gezegd je moet daar en daar naar toe, maar je krijgt een gebied toegewezen waarin je alle brandkranen in de loop van een jaar moet controleren. Hoe en wanneer je dat doet, mag je zelf weten." De app is niet alleen eenvoudig 'in het veld'; ook op kantoor is er meer inzicht en overzicht doordat alle data realtime op een dashboard gepresenteerd worden. Daemen: "Per periode, per regio en per medewerker kun je hier aflezen hoeveel brandkranen gecontroleerd zijn en hoeveel we nog moeten. Je kunt zelfs zien waar een monteur aan het werk is, want de eerste twee uur nadat een brandkraan gecontroleerd is, krijgt die op het dashboard een ander kleurtje."

Verder ontwikkelen

Daemen heeft nog meer ambities met ArcGIS: "We zijn nu bezig om te bekijken hoe ons toekomstige GIS-landschap eruit ziet. En wat de rollen zijn van de systemen die wij nu in huis hebben. Ik kan nog niet in detail treden, maar ik zie nog veel potentie in de ArcGIS-producten. Bijvoorbeeld richting efficiënte routes. Welke blokken kan een monteur vandaag het beste doen om zo min mogelijk autobewegingen te maken? Als je ook nog de woonplaatsen van de monteurs invoert, kun je berekenen of hij 's morgens als hij thuis in de bus stapt, links- of rechtsaf moet slaan om een leuke en efficiënte dag te hebben.” Maar ook op het gebied van data-analyses ziet Daemen nog veel mogelijkheden: "Misschien zijn er wel bepaalde gebieden waar de kranen altijd prima in orde zijn. Die hoef je dan bijvoorbeeld maar één keer in de vier jaar te controleren. En andere brandkranen zijn misschien na een half jaar weer aan onderhoud toe. Op zandgronden bijvoorbeeld lopen die putjes bij een plensbui al snel vol met zand. Wanneer je die data allemaal goed analyseert, kun je het onderhoudsprogramma verfijnen. Voor hetzelfde budget en met verbetering van de kwaliteit." Genoeg te doen, dus nog. Daemen: "Jazeker. Maar we doen het stapje voor stapje. Je moet ook weer niet te veel tegelijk willen."

Tip:

Voor andere organisaties die hiertoe over willen gaan: gewoon doen. Beginnen. Je kunt vooraf toch niet alles uitleggen en vanaf een PowerPoint je medewerkers overtuigen. Mensen ervaren het pas als ze er zelf in het veld mee aan de slag gaan. En dan komt het plezier al snel.

Meer informatie

Deel dit artikel: