Eén van de doelstellingen van de Regionale Energiestrategie (RES) is om potentiële locaties in kaart te brengen voor bijvoorbeeld de plaatsing van zonnepanelen en windmolens. In het kader van de RES is het dus waardevol om te beschikken over de actuele eigendomsinformatie van alle percelen en objecten in een regio. In de Basisregistratie Kadaster (BRK) houdt het Kadaster deze informatie bij. De provincie Noord-Holland wil deze data in een GIS-omgeving gebruiken en heeft daarom een abonnement op GeoBRK. Zo kan de provincie altijd de meest actuele kadastrale gegevens raadplegen en verwerken. Timo Kamminga is coördinator en adviseur ruimtelijke data bij Provincie Noord-Holland en vertelt waarom de provincie op deze technologie is overgestapt en hoe het hen helpt de doelstellingen van de RES te bereiken.

Faciliteren voor de RES

Kamminga legt uit dat gemeenten en waterschappen verantwoordelijk zijn voor de uitvoering van de Regionale Energiestrategie (RES). “Om de ambities voor energieneutraliteit richting 2050 te realiseren moeten zij duurzame energie uit wind of zon utiliseren. Als provincie maken wij geen plannen, maar wij haken wel aan op verschillende fases in het proces, bijvoorbeeld om subsidies te verstrekken. Verder proberen wij het gesprek gaande te houden tussen alle partijen en ervoor te zorgen dat iedereen over elkaars grenzen heen kan kijken wat betreft de plannen. Wij faciliteren het proces en daarbij is GeoBRK een praktisch hulpmiddel. De gebieden die vanuit de RES zijn aangemerkt als potentiële locaties voor nieuwe zonnepanelen of windturbines, presenteren wij in één gemeenschappelijke viewer. Hierdoor kunnen alle partijen die bekijken en de actuele status van zo'n gebied kunnen zien.”

Timo Kamminga, coördinator en adviseur ruimtelijke data bij Provincie Noord-Holland, bij het zonnepark in Bloemendaal aan Zee.

Grondeigendom via een cloudoplossing

“Als provincie hebben wij toegang tot veel data van het Kadaster voor alle vraagstukken die wij hebben rondom grondeigendom. In de provincie liggen immers veel percelen. Daarachter zit een heel datamodel aan gerechtigden en persoonsgegevens. Voorheen haalden we die data zelf via een maatwerkoplossing binnen. Deze data werd echter slechts één keer per maand aangeleverd terwijl voor veel vraagstukken een hogere actualiteit gewenst is. Nu hebben we via GeoBRK altijd rechtstreeks toegang tot de meest actuele gegevens. Esri Nederland verwerkt namelijk de dagelijkse mutaties van het Kadaster. Er zijn wel andere leveranciers bij wie je ook zo'n abonnement kunt afsluiten, maar dan moet je nog zelf de mutatiebestanden van het Kadaster verwerken. Naar mijn weten is Esri Nederland de enige die een volledige cloudoplossing biedt. Bovendien werken we met meer systemen van Esri, dus dat integreert ook heel eenvoudig."

Verder kijken

In de volgende fase van de RES komt de data van BRK van pas. Kamminga: “De viewer laat openbare data zien. Daar kunnen wij nu GeoBRK als informatiebron aan toevoegen om de discussie verder te voeren en dieper te kijken. Dat doen we in een afgesloten variant, omdat de data van Kadaster alleen beschikbaar is voor organisaties met een abonnement bij het Kadaster. Informatie over het grondeigendom geeft belangrijk inzicht in een gebied, maar GeoBRK biedt meer data dan alleen eigenaarschap. Ook juridische constructies, zoals opstalrecht of andere verleningen en gebruiksrechten, zijn zichtbaar. Kamminga: “GeoBRK is zo goed te gebruiken omdat het de volledige informatie van het perceel geeft, terwijl je in verschillende visualisaties ook kunt filteren. Daardoor kun je precies die data gebruiken die nodig is om het gesprek goed te kunnen voeren, zonder elkaar te overstelpen met gegevens. Volgens de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) moet er een grondslag zijn om persoonsgegevens te verwerken en mag de data niet zomaar gedeeld worden met andere partijen. Dit speelt altijd op de achtergrond van alle dataontsluiting.”

Screenshots van de viewer van de Provincie Noord-Holland met de RES Zoekgebieden.

Eenvoudig te gebruiken

Ook over de implementatie van GeoBRK is Kamminga zeer te spreken: "Het is een service die wij van Esri afnemen en die meteen te gebruiken is. We hebben bijna geen implementatie aan onze zijde nodig gehad om er direct wat mee te kunnen doen. Met de basisservice van GeoBRK is heel goed te werken. Iedereen met de juiste rechten kan eenvoudig de data raadplegen en vragen stellen over een bepaald perceel. Soms loop je echter tegen bepaalde restricties aan rondom de hoeveelheid data. Bijvoorbeeld als je diepere analyses wilt maken of complexere vragen gaat stellen. Dat is wel een verschil met de situatie wanneer je zelf een databron in huis zou hebben staan. Dat komt ook omdat wij als provincie echte grootverbruikers zijn van geodata. Als provincie doen we veel meer dan alleen de RES. Bijvoorbeeld ook groenbeheer waarbij percelen aangekocht worden voor het Natuurnetwerk Nederland. Er zijn dus heel wat processen binnen de provincie die gebruikmaken van die perceelgegevens.

Verwerken en publiceren

Sommige analyses die de provincie wil draaien zijn dus zo intensief dat ze daarvoor eigenlijk in huis een volledige set data ter beschikking zouden moeten hebben. Kamminga: "Ja, maar daar zit dus het dilemma. Enerzijds wil je een volledige set voor de analyses, anderzijds kun je niet elke minuut een volledige set data binnenhalen. Daarom zijn we nu al samen met Esri aan het kijken of we een hybride oplossing kunnen toepassen. Dat je bijvoorbeeld naast de actualiteit die de service biedt toch een periodieke update krijgt zoals we dat eerst met het Kadaster deden. Wanneer je een analyse op de volledige set draait, moet je zeker weten dat de service hetzelfde laat zien. Als er tussen de werkingstijd en de publicatietijd net even een klein interval zit, kan het zijn dat de informatie ongelijk met elkaar gaat lopen. Dat kunnen we niet hebben."

Kamminga: "Via GeoBRK hebben we altijd rechtstreeks toegang tot de meest actuele gegevens."

Doorontwikkelen

En zo roept de toepassing van GeoBRK vragen op voor verdere vernieuwingen. Kamminga: "In de praktijk ontstaan nieuwe wensen. Iedereen begint met verschillende visualisaties en filteringen. Hoe kan ik de kaarten bekijken? Waar kan ik dit perceel vinden? Wie is de eigenaar? Maar als dat allemaal werkt, kom je al snel op het toepassen van cases en analyses. Wat doen we hiermee? En wat voor beleid gaat hier verder over? Je gaat stap-voor-stap veel meer aspecten bekijken. En gelukkig kunnen we daar met Esri heel goed over spreken en willen ze meteen meedenken. Onze vragen spelen ook op andere plekken. Neem de RES weer even als voorbeeld. Als partijen de viewer gebruiken om de eigenaren in een bepaald gebied in beeld te krijgen, dan krijg je waarschijnlijk steeds dezelfde vervolgvragen. Die herhaalvragen kun je dan weer met technologie oplossen. We zullen zeker gelijk blijven oplopen met Esri om dat soort ontwikkelingen te blijven oppakken."

Meer informatie

Meer weten over GeoBRK? Neem contact op met contact@esri.nl.

Tekstschrijvers.nl

Tom Nauta

Deel dit artikel: