Om overstromingen te voorkomen wordt de komende dertig jaar in Nederland 1300 kilometer aan dijken versterkt, inclusief 500 sluizen en gemalen. Dat kan alleen als waterschappen, Rijkwaterstaat, aannemers, ingenieursbureaus, overheden en bedrijven intensief samenwerken. En als iedereen over dezelfde data en informatie beschikt. Goed informatiemanagement is daarbij cruciaal. Een template voor een ArcGIS Hub om dit mogelijk te maken ligt inmiddels klaar.

In 2050 moeten alle dijken versterkt zijn. Dat lijkt ver weg, maar dat is het niet. Het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP) is de grootste dijkversterkingsoperatie sinds de Deltawerken. De 21 waterschappen en Rijkswaterstaat moeten tempo maken. En op de kosten letten. Dat vraagt om een datagedreven manier van samenwerken tussen alle betrokken partijen, stelt Henri Boschman van Waterschap Drents Overijsselse Delta (WDODelta). Informatiemanagement speelt daarbij een cruciale rol. “We hebben elkaar hard nodig. Efficiënt samenwerken kan alleen als we allemaal hetzelfde beeld hebben van een project. Dat betekent dat iedereen via één platform over dezelfde data moet kunnen beschikken.”

Eén datawaarheid

WDODelta werkt voor projecten van zijn eigen hoogwaterbeschermingsprogramma al met één informatieplatform: ArcGIS Online. “We koppelen onze systemen en omgevingen binnen ArcGIS Online aan elkaar, gericht op de bedrijfsprocessen van ons eigen HWBP. De eindgebruiker kan daarop inloggen voor Word-documenten, kaartbeelden, systeemeisen en alle benodigde data. We werken dus allemaal met dezelfde documenten en geografische data en hoeven niets meer heen en weer te sturen met alle conversierisico’s van dien. Zo creëren we met ArcGIS Online één datawaarheid.”

Stadsdijken Zwolle weergegeven in ArcGIS

Innovatiesprint inspireert samenwerking

De manier waarop WDODelta haar informatiemanagement vormgeeft en samenwerkt met bijvoorbeeld aannemers rond data-uitwisseling was onlangs inspiratie-onderwerp tijdens de innovatiesprint die Esri Nederland organiseerde. In zo’n sprint wordt één specifiek onderwerp, in dit geval het landelijke HWBP, onder de loep genomen. Waterschappen, aannemers, ingenieursbureaus en andere betrokkenen spraken met elkaar over datasoftware en informatieplatformen die kunnen bijdragen aan de noodzakelijke samenwerking bij HWBP-projecten. En er werd met elkaar direct gewerkt aan een eerste template voor een HWBP-ArcGIS Hub: een samenwerkingsplatform gebouwd rondom een ArcGIS-portaal, waarop alle apps en kaarten toegankelijk zijn voor alle betrokkenen. Veel waterschappen gebruiken de Hub al als open data-portaal. Deze innovatiesprint liet zien wat de waarde is van de Hub als tweerichtingsplatform.

Leren van het verleden

“Een Hub voor het landelijke HWBP leidt tot betere samenwerking en meer efficiëntie in het realiseren van projecten”, vindt Boschman. Dat is ook de overtuiging van Berend Boersma, adviseur BIM/GIS bij Dura Vermeer Infra Landelijke Projecten. Net als WDODelta nam ook Dura Vermeer deel aan de HWBP-innovatiesprint van Esri Nederland. Boersma: “Je hoeft niet meer op zoek naar verschillende bronnen. Je vindt alle informatie die je nodig hebt in en via de Hub. In een Hub kun je bovendien terugkijken. Gebruikmakend van de door alle partijen beschikbaar gestelde data zie je hoe eerdere projecten zijn aangepakt en wat beter kan. Je hoeft dus niet twee keer het wiel uit te vinden of dezelfde fouten te maken. Uiteindelijk beheers je daar ook je kosten beter mee.”

Virtueel samenwerken tijdens de innovatiesprint

Eenvoudiger samenwerken

Dura Vermeer werkt binnen de Dijkzone Alliantie Zwolle aan een omvangrijk dijkversterkingsproject in de Overijsselse plaats. Data worden binnen de alliantie gedeeld in ArcGIS Enterprise op eigen infrastructuur. Boersma: “Maar we willen ook externe organisaties rechtstreeks toegang geven tot onze projectdata. Op veel onderdelen worden we bijvoorbeeld ondersteund door ingenieursbureaus. Om de toegang tot de data voor hen te vereenvoudigen, willen we onze GIS-omgeving in ArcGIS Online zetten. Externe organisaties kunnen daarin rechtstreeks werken aan hun projectonderdeel. Dat maakt samenwerking een stuk eenvoudiger, nu verloopt dat allemaal nog via het managementinformatieteam.”

Hub ook voor omwonenden

De open data-mogelijkheden van een Hub zoals gepresenteerd tijdens de innovatiesprint spreken Boersma erg aan. “Bedrijven zonder ArcGIS-account kunnen dan ook de data inzien. Maar net zo belangrijk: bewoners. In Zwolle praten we veel met omwonenden, bij alle HWBP-projecten heb je te maken met burgerparticipatie. Een Hub kan daar een belangrijke rol in spelen. Omwonenden kunnen online ontwerpen bekijken, planningen inzien en rechtsreeks reageren. Dat hoeft dan niet meer via allerlei lijntjes. Ze vinden alle informatie over het waterkeringsproject in hun eigen buurt op één plek online.”

Luchtfoto stadsdijken Zwolle

Klus klaren

Voor Boersma en Boschman is ArcGIS een goed instrument om de samenwerking tussen alle partijen die betrokken zijn bij de gigantische dijkversterkingsoperatie te intensiveren. Boersma: “De Hub die uit de innovatiesprint van Esri Nederland kwam, biedt waterschappen, aannemers, ingenieursbureaus, overheden en stakeholders de samenwerkingsmogelijkheden en efficiëntie rond data-uitwisseling die nodig zijn om de klus te klaren.”

Meer informatie

Benieuwd hoe uw organisatie datagedreven samenwerken kan toepassen binnen hoogwaterbeschermingsprojecten? Of wilt u eens verder in gesprek over de Hub? Neem contact op met contact@esri.nl.

Deel dit artikel: